Αναρτήθηκε την 1η.6.2026 σε δημόσια διαβούλευση το νομοσχέδιο σχετικά με τη ρύθμιση οφειλών έναντι της ΑΑΔΕ και του e-ΕΦΚΑ σε 72 δόσεις. Στο ίδιο νομοσχέδιο περιέχονται και ρυθμίσεις για την άρση των κατασχέσεων που έχει επιβάλει εις χείρας τρίτων η Φορολογική Διοίκηση. Στο παρόν άρθρο, αναλύουμε τις προϋποθέσεις ένταξης στη νέα ρύθμιση των 72 δόσεων και την αντιπαραβάλουμε με τις οικείες διατάξεις για τον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών.
Εισαγωγή
Με τα άρθρα 18 και 22 του νομοσχεδίου με τίτλο «Μέτρα αντιμετώπισης της ενεργειακής κρίσης και ενίσχυσης του διαθέσιμου εισοδήματος των πολιτών, μισθολογικές και φορολογικές διατάξεις, ρυθμίσεις για τον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών, συνταξιοδοτικές ρυθμίσεις Δημοσίου, ρυθμίσεις για την Επιτροπή Εποπτείας και Ελέγχου Παιγνίων και βελτίωση του πλαισίου για τα παίγνια, ρυθμίσεις για την Εταιρεία Ακινήτων Δημοσίου Ανώνυμη Εταιρεία και λοιπές διατάξεις», εισάγεται η δυνατότητα ρύθμισης οφειλών έναντι της ΑΑΔΕ και του e-ΕΦΚΑ σε 72 δόσεις. Στο παρόν άρθρο αναλύουμε τις προϋποθέσεις και τα αποτελέσματα της ένταξης στη ρύθμιση και προχωράμε σε μία αντιπαραβολή με τη δυνατότητα ρύθμισης των οφειλών προς τους δημόσιους φορείς μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού.
Οι προϋποθέσεις υπαγωγής στη ρύθμιση
Στη ρύθμιση υπάγεται το σύνολο των οφειλών που έχουν καταστεί ληξιπρόθεσμες έως τις 31.12.2023 και δεν τελούν σε αναστολή είσπραξης. Προϋπόθεση είναι οι εν λόγω οφειλές να μην τελούν κατά την 21η.4.2026 και να μην έχουν υπαχθεί έως και την ημερομηνία υποβολής της αίτησης σε καθεστώς ρύθμισης. Ως προς τις ειδικότερες προβλέψεις της ρύθμισης ισχύουν τα ακόλουθα:
- Η ρύθμιση επιβαρύνεται με το επιτόκιο που προβλέπεται και για την αντίστοιχη πάγια ρύθμιση οφειλών για διάστημα μεγαλύτερο από 12 μήνες. Το επιτόκιο αυτό σήμερα ανέρχεται σε 5,84% για την ΑΑΔΕ και 5,50% για τον e-ΕΦΚΑ.
Περαιτέρω, με την υπαγωγή στη ρύθμιση:
- Χορηγείται στον οφειλέτη αποδεικτικό φορολογικής και ασφαλιστικής ενημερότητας περιορισμένης ισχύος.
- Αναστέλλεται η ποινική δίωξη για το αδίκημα της μη καταβολής χρεών προς το Δημόσιο και της μη καταβολής ασφαλιστικών εισφορών για όσο χρονικό διάστημα διαρκεί η ρύθμιση, ενώ, σε περίπτωση ολοσχερούς εξόφλησης, εξαλείφεται το αξιόποινο. Μάλιστα, εφόσον συντρέχουν οι προϋποθέσεις του άρθρου 25 παρ. 5 του ν. 1882/1990 και 8 του ν. 4997/2022, επέρχεται παύση της ποινικής δίωξης.
- Αναστέλλεται η λήψη αναγκαστικών μέτρων και η συνέχιση της διαδικασίας αναγκαστικής εκτέλεσης επί απαιτήσεων, κινητών και ακινήτων.
Ο οφειλέτης χάνει τη ρύθμιση εφόσον δεν καταβάλει δύο συνεχόμενες δόσεις ή καθυστερήσει την καταβολή των δύο τελευταίων δόσεων για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των δύο μηνών. Περαιτέρω, ειδικά για τις οφειλές έναντι της ΑΑΔΕ, ο οφειλέτης εκπίπτει της ρύθμισης και αν δεν εξοφλήσει ή τακτοποιήσει με νόμιμο τρόπο: α) τις λοιπές οφειλές του – που ήταν ληξιπρόθεσμες ήδη κατά τον χρόνο υποβολής της αίτησης και δεν εντάσσονται στη ρύθμιση – εντός μηνός από την υπαγωγή στη ρύθμιση και β) τις λοιπές οφειλές του που καθίστανται ληξιπρόθεσμες κατά τη διάρκεια της ρύθμισης, εντός τριμήνου από τη λήξη της προθεσμίας καταβολής τους. Αντίστοιχα, ως προς τον e-ΕΦΚΑ προβλέπεται ότι, ο οφειλέτης χάνει τη ρύθμιση αν δεν εξοφλεί ή τακτοποιεί κατά νόμιμο τρόπο τις λοιπές οφειλές του προς τους Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης καθ’ όλη τη διάρκεια της ρύθμισης του παρόντος.
Η σύγκριση με τον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών
Στον πίνακα που ακολουθεί επιχειρούμε μία σύγκριση ανάμεσα στη νέα ρύθμιση των 72 δόσεων και τη διμερή διαδικασία του εξωδικαστικού μηχανισμού ρύθμισης οφειλών έναντι ΑΑΔΕ και e-ΕΦΚΑ.
| Κατηγορία | Ρύθμιση 72 δόσεων | Εξωδικαστικός μηχανισμός |
|---|---|---|
| Ελάχιστο όριο οφειλών για υπαγωγή στη ρύθμιση | Δεν υπάρχει | 5.000,00€ |
| Υπαγόμενες οφειλές | Οφειλές που έχουν καταστεί ληξιπρόθεσμες έως τις 31.12.2023 εφόσον δεν τελούν σε ρύθμιση στις 21.4.2026 και έως την υποβολή της αίτησης | Το σύνολο των οφειλών που έχουν βεβαιωθεί έως την ημερομηνία δημιουργίας της αίτησης και άντλησης των στοιχείων οφειλών, υπό την προϋπόθεση ότι δεν έχουν ρυθμιστεί εκ νέου μέσω εξωδικαστικού |
| Δυνατότητα διαγραφής | Όχι | Διαγραφή έως καθορισμένα ποσοστά με εξαίρεση τη βασική οφειλή από παρακρατούμενους και επιρριπτόμενους φόρους και ασφαλιστικές εισφορές και ανάλογα με την ικανότητα αποπληρωμής του οφειλέτη |
| Διάρκεια ρύθμισης | 72 δόσεις | Έως 240 δόσεις ανάλογα με την ικανότητα αποπληρωμής και το εισόδημα του οφειλέτη |
| Επιτόκιο | 5,84% έναντι της ΑΑΔΕ και 5,50% έναντι του e-ΕΦΚΑ | 3% σταθερό καθ’ όλη τη διάρκεια της ρύθμισης τόσο έναντι ΑΑΔΕ όσο και e-ΕΦΚΑ |
| Χορήγηση αποδεικτικού φορολογικής/ασφαλιστικής ενημερότητας | Χορηγείται αποδεικτικό φορολογικής και ασφαλιστικής ενημερότητας περιορισμένης ισχύος | Χορηγείται αποδεικτικό φορολογικής και ασφαλιστικής ενημερότητας περιορισμένης ισχύος |
| Εκκρεμείς ποινικές διαδικασίες | Αναστολή ή παύση δίωξης για αδικήματα μη καταβολής χρεών προς το Δημόσιο και μη καταβολής ασφαλιστικών εισφορών | Αναστολή ή παύση δίωξης για αδικήματα μη καταβολής χρεών προς το Δημόσιο και μη καταβολής ασφαλιστικών εισφορών |
| Απώλεια ρύθμισης | Μη πληρωμή δύο δόσεων ή μη εξόφληση ή τακτοποίηση λοιπών ληξιπρόθεσμων οφειλών | Μη πληρωμή τριών δόσεων ή μη εξόφληση ή τακτοποίηση λοιπών ληξιπρόθεσμων οφειλών |
| Αναστολή μέτρων αναγκαστικής είσπραξης | Ναι | Ναι |
| Τύχη κατασχέσεων εις χείρας τρίτων από τη Φορολογική Διοίκηση | Δυνατότητα άρσης κατασχέσεων εφόσον έχει εξοφληθεί το 25% της οφειλής για την οποία επιβλήθηκε η κατάσχεση βάσει του ά. 17 του νομοσχεδίου | Δυνατότητα αδρανοποίησης κατασχέσεων μετά την καταβολή της πρώτης δόσης και δυνατότητα άρσης εφόσον έχει εξοφληθεί το 25% της οφειλής για την οποία επιβλήθηκε η κατάσχεση βάσει του ά. 17 του νομοσχεδίου |
Από τον ως άνω πίνακα προκύπτει ότι η επιλογή του πιο κατάλληλου εργαλείου ρύθμισης εξαρτάται από την εκάστοτε περίπτωση. Έτσι, λ.χ. ένας οφειλέτης που έχει οφειλές πριν το 2024 και έχει υψηλά εισοδήματα σε σχέση προς τις οφειλές του είναι πιθανό με τη ρύθμιση των 72 δόσεων να λάβει πιο μακροπρόθεσμη ρύθμιση από εκείνη που θα λάμβανε μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού. Από την άλλη πλευρά, ένας οφειλέτης με χαμηλά εισοδήματα αναμένεται να λάβει ρύθμιση έως και σε 240 δόσεις μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού και, μάλιστα, με επιτόκιο σημαντικά χαμηλότερο από τα αντίστοιχα των ρυθμίσεων των 72 δόσεων.
Αντί επιλόγου
Με τη ρύθμιση των 72 δόσεων παρέχεται μία ακόμη δυνατότητα στους οφειλέτες, φυσικά και νομικά πρόσωπα, που επιθυμούν να ρυθμίσουν τις οφειλές τους. Στα θετικά της ρύθμισης συγκαταλέγεται η αισθητά μεγαλύτερη διάρκειά της σε σχέση με την πάγια ρύθμιση, ωστόσο, το υψηλό επιτόκιο, καθώς και το γεγονός ότι υπάγονται μόνον οι ληξιπρόθεσμες κατά την 31.12.2023 οφειλές έναντι ΑΑΔΕ και e-ΕΦΚΑ σίγουρα περιορίζουν σημαντικά την αποτελεσματικότητα αυτής. Ωστόσο, για οφειλέτες που δεν μπορούν να ενταχθούν στη διαδικασία του εξωδικαστικού, λ.χ. επειδή έχουν ήδη ρυθμίσει και απώλεσαν τη ρύθμιση, ή δεν αναμένουν μέσω του εξωδικαστικού επωφελή λύση, λ.χ. επειδή έχουν πολύ υψηλά εισοδήματα, μπορεί να αποτελέσει μία καλή εναλλακτική.